close

  • Polsce – służyć, Europę – tworzyć, Świat – rozumieć

     

  • PASZPORTY

  • I.   Podstawowe informacje dotyczące paszportów i paszportów tymczasowych

     

    Dokument paszportowy uprawnia do przekraczania granicy i pobytu za granicą oraz poświadcza obywatelstwo polskie, a także tożsamość osoby w nim wskazanej w zakresie danych, jakie ten dokument zawiera. Konsul jest organem paszportowym dla obywateli polskich za granicą. Konsul wydaje  dwa rodzaje dokumentów paszportowych: paszporty (z danymi biometrycznymi) i paszporty tymczasowe.

     

     

    II.     Złożenie wniosku o paszport z danymi biometrycznymi

     

    Wniosek o wydanie dokumentu paszportowego składa się osobiście. Zaleca się składanie wniosku o nowy paszport z odpowiednim wyprzedzeniem w stosunku do upływu terminu ważności posiadanego dokumentu paszportowego. Paszport   wydany  osobie, która nie ukończyła 13 lat - jest ważny 5 lat od daty jego wydania, a osobie powyżej 13-go roku życia - 10 lat od daty jego wydania.

     

    Osoba pełnoletnia ubiegająca się o wydanie paszportu składa:

     

    • Wypełniony i czytelnie podpisany wniosek paszportowy (uwaga: wnioski pobiera się wyłącznie w urzędzie konsularnym).
    • Dotychczas posiadany polski paszport – do okazania w momencie składania dokumentów w konsulacie, konieczne jest jednak ponowne okazanie dokumentu do anulowania w momencie odbioru nowego paszportu.

    Uwaga: w przypadku utraty (kradzieży) paszportu wskazane będzie okazanie zaświadczenia z policji i wypełnienie odrębnego formularza o okolicznościach i dacie utraty paszportu.

    Uwaga: posiadacze paszportów wydanych przed 2003 r. muszą liczyć się z koniecznością okazania dokumentu poświadczającego posiadanie polskiego obywatelstwa (informacja o zasadach uzyskania takiego dokumentu jest dostępna w zakładce „obywatelstwo polskie”).

    Uwaga: osoby pełnoletnie występujące po raz pierwszy o polski paszport, obowiązkowo muszą okazać dokument poświadczający ich polskie obywatelstwo.

     

    • Jedną aktualną kolorową fotografię o wymiarach 35x45mm, wykonaną w ciągu ostatnich 6 miesięcy na jednolitym jasnym tle, odwzorowującą naturalny kolor skóry, mającą dobrą ostrość oraz pokazującą wyraźnie oczy, zwłaszcza źrenice, a także   twarz od wierzchołka głowy do górnej części barków,  tak  aby twarz zajmowała 70-80% fotografii; fotografia ma przedstawiać osobę w pozycji frontalnej bez nakrycia głowy i okularów z ciemnymi szkłami, patrzącą na wprost z otwartymi oczami, nieprzesłoniętymi włosami, z naturalnym wyrazem twarzy i zamkniętymi ustami.

     

    • Odpis polskiego aktu urodzenia (informacja o uzyskaniu polskiego aktu urodzenia przez cudzoziemców jest dostępna w zakładce „Akty stanu cywilnego”)
    • Odpis polskiego aktu małżeństwa - w przypadku ubiegania się o dokument paszportowy każdorazowo po zmianie nazwiska w wyniku zawarcia małżeństwa za granicą.
    • Numer ewidencyjny PESEL. Nie ma możliwości wydania paszportu biometrycznego bez numeru PESEL.
    • Opłatę w gotówce. Osoby powyżej 70 roku życia są zwolnione z opłaty. Zniżka w wysokości 50% przysługuje uczącej się młodzieży do 26 roku życia oraz emerytom i rencistom. Osoby ubiegające się o obniżoną opłatę, muszą przedstawić dokument potwierdzający ich prawo do zniżki. Informacja o kosztach paszportu jest dostępna w zakładce „Tabela Opłat Konsularnych”).  

     

    Złożenie wniosku o wydanie paszportu osobie małoletniej (poniżej 18 roku życia):

     

    • Wniosek o wydanie paszportu osobie małoletniej składają rodzice albo jeden z rodziców wraz z pisemną zgodą drugiego z rodziców, zawierającą  potwierdzenie własnoręczności jego podpisu przez organ paszportowy (konsula, wojewodę) lub notariusza. W przypadku braku zgodności stanowisk rodziców lub niemożności uzyskania zgody jednego z nich, zgodę na wydanie dokumentu paszportowego zastępuje orzeczenie sądu rodzinnego. W przypadku kiedy dane ojca dziecka zostały wpisane w akcie urodzenia na podstawie art. 42 ust. 2 ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego (czyli w sytuacji, kiedy nie nastąpiło uznanie ojcostwa ani ojcostwo nie zostało ustalone) -  zgodę na wydanie dokumentu paszportowego wyraża jedynie matka dziecka.
    • Dotychczas posiadany polski paszport – do okazania w momencie składania dokumentów w konsulacie, konieczne jest jednak ponowne okazanie dokumentu do anulowania w momencie odbioru nowego paszportu.
    • Jedną aktualną kolorową fotografię o wymiarach 35x45mm, wykonaną w ciągu ostatnich 6 miesięcy na jednolitym jasnym tle, odwzorowującą naturalny kolor skóry, mającą dobrą ostrość oraz pokazującą wyraźnie oczy, zwłaszcza źrenice, a także   twarz od wierzchołka głowy do górnej części barków,  tak  aby twarz zajmowała 70-80% fotografii; fotografia ma przedstawiać osobę w pozycji frontalnej bez nakrycia głowy i okularów z ciemnymi szkłami, patrzącą na wprost z otwartymi oczami, nieprzesłoniętymi włosami, z naturalnym wyrazem twarzy i zamkniętymi ustami.

     

    • Odpis polskiego aktu urodzenia (informacja o uzyskaniu polskiego aktu urodzenia przez cudzoziemców jest dostępna w zakładce „Akty stanu cywilnego”)
    • Numer ewidencyjny PESEL
    • Opłatę w gotówce. Informacja o kosztach paszportu jest dostępna w zakładce „Tabela Opłat Konsularnych.  

     

    UWAGA: Obecność osoby małoletniej, która ukończyła 5 lat, jest wymagana przy składaniu wniosku o wydanie jej dokumentu paszportowego. Od osoby małoletniej, która ukończyła 12 lat, pobiera się odciski palców wskazujących obu dłoni za pomocą elektronicznego urządzenia do pobierania odcisków. 

     

     

    III. Złożenie wniosku o paszport tymczasowy

     

    Paszport tymczasowy wydaje się:

     

    • Osobom przebywającym za granicą, na czas oczekiwania przez nie na doręczenie paszportu biometrycznego (jeśli interesant wyraża takie życzenie i składa wniosek o wydanie tego dokumentu),
    • Osobom przebywającym czasowo w RP i za granicą, które utraciły paszport na powrót do miejsca stałego pobytu.

    UWAGA - Jeśli obywatel polski utraci paszport podczas pobytu w Zambii, Zimbabwe, Botswanie, Namibii, Malawi, Suazi, Lesotho, Mozambiku, gdzie nie ma polskiego urzędu konsularnego,  może zwrócić się do konsula przedstawicielstwa dyplomatycznego Państwa Członkowskiego Unii Europejskiej w celu uzyskania tymczasowego dokumentu podróży (Emergency Travel Document). Dokument ten może być wydany na pojedynczy przejazd w celu powrotu do Polski lub do innego Państwa Członkowskiego Unii Europejskiej. 

     

    • Osobom przebywającym za granicą, w udokumentowanych nagłych przypadkach związanych np. z chorobą lub pogrzebem członka rodziny,
    • Osobom przebywającym za granicą, w udokumentowanych nagłych przypadkach związanych z prowadzoną działalnością zawodową.
    • Dzieciom nie posiadającym numeru PESEL. Zaleca się, aby rodzice bez zwłoki podjęli działania mające na celu wpisanie do polskich ksiąg stanu cywilnego zagranicznego aktu urodzenia dziecka, co umożliwi uzyskanie odpisu polskiego aktu urodzenia dziecka, niezbędnego w sprawie o  wystąpienie przez konsula o nadanie numeru PESEL.

     

     IV. Wydanie drugiego paszportu osobie posiadającej ważny paszport

     

    W wyjątkowych sytuacjach dotyczących osoby występującej o paszport, w szczególności uzasadnionych: względami ochrony życia i zdrowia tej osoby, poważnymi trudnościami w prowadzeniu przez nią działalności humanitarnej, posiadaniem w paszporcie wiz lub pieczęci potwierdzających przekraczanie granicy państw lub pobyt na ich terytorium, co uniemożliwia lub znacznie utrudnia wjazd na terytorium innego państwa, względami bezpieczeństwa państwa - po uprawdopodobnieniu tych okoliczności, tej samej osobie można wydać drugi paszport - ważny przez 2 lata od daty wydania (art. 22 ustawy z dnia 13 lipca 2006 r. o  dokumentach paszportowych). Osoba zainteresowana uzyskaniem drugiego paszportu - w przypadku której występują powyższe okoliczności - kieruje w tej sprawie podanie do Ministra Spraw Wewnętrznych (przesyła je do Departamentu Spraw Obywatelskich MSW) wraz z uzasadnieniem i udokumentowaniem swoich argumentów wskazanych w podaniu - w celu uzyskania decyzji ministra spraw wewnętrznych w sprawie wydania jej drugiego paszportu. Minister spraw wewnętrznych, w drodze decyzji administracyjnej, wyraża zgodę lub odmawia wyrażenia zgody na wydanie obywatelowi drugiego paszportu. Osoba, która otrzymała decyzję ministra spraw wewnętrznych wyrażającą zgodę na wydanie drugiego paszportu, składa wniosek o jego wydanie do ministra spraw wewnętrznych albo wybranego przez siebie wojewody, a za granicą - do konsula. Decyzja, o której mowa, wygasa, jeżeli złożenie wniosku o wydanie paszportu nie nastąpi przed upływem 3 miesięcy od dnia jej wydania (art. 44 ust. 2-4 wymienionej stawy).

     

     

    V. Odbiór dokumentu paszportowego

     

    Dokument paszportowy odbiera się w organie paszportowym, w którym został złożony wniosek o jego wydanie. Odbiór dokumentu paszportowego powinien nastąpić osobiście, z wyjątkiem osób małoletnich i ubezwłasnowolnionych całkowicie, dla których odbioru dokumentu paszportowego może dokonać jeden z rodziców lub ustanowionych przez sąd opiekunów.

    Przy odbiorze paszportu/paszportu tymczasowego konieczne jest okazanie dotychczas posiadanego dokumentu paszportowego, który organ paszportowy anuluje, dziurkując całość książeczki paszportowej – z wyłączeniem stron zawierających ważne wizy – w taki sposób, aby trwale uszkodzić strefę odczytu maszynowego umieszczoną w dolnej części strony, na której są zamieszczone dane osobowe jego posiadacza oraz przecinając trzecią stronę  okładki dokumentu na odcinku od połowy dowolnej krawędzi do środka okładki. Anulowany paszport/paszport tymczasowy zwraca się wnioskodawcy.

    Osoba odbierająca dokument paszportowy sprawdza za pomocą czytnika elektronicznego, czy dane osobowe i biometryczne zawarte w paszporcie są zgodne ze stanem faktycznym, potwierdza odbiór dokumentu na wniosku paszportowym.

     

    W uzasadnionych przypadkach, zwłaszcza w warunkach szczególnie utrudnionego dojazdu do urzędu konsularnego, na pisemny uzasadniony wniosek osoby ubiegającej się o wydanie dokumentu paszportowego o odstąpienie od wymogu osobistego odbioru dokumentu paszportowego (formularz udostępnia urząd konsularny), konsul może odstąpić od wymogu osobistego odbioru paszportu. Konsul przesyła wówczas, po opłaceniu przez właściciela paszportu usługi kurierskiej, dokument paszportowy pod adres wskazany przez właściciela paszportu za pośrednictwem operatora wykonującego usługi pocztowe lub przewozowe lub pisemnie informuje osobę o braku przesłanek uzasadniających odstąpienie od osobistego odbioru dokumentu paszportowego. W sytuacji przesyłania dokumentu paszportowego nie dokonuje się sprawdzenia przez osobę zainteresowaną za pomocą czytnika elektronicznego, czy dane osobowe i biometryczne zamieszczone w tym dokumencie są zgodne ze stanem faktycznym.

     

     

     VI. Dodatkowe informacje paszportowe

     

    Obowiązek wymiany dokumentu paszportowego

    W przypadku zmiany lub konieczności sprostowania danych zamieszczonych w dokumencie paszportowym (nazwiska, imienia/imion, daty i miejsca urodzenia, płci, numeru PESEL), osoba posiadająca ważny dokument paszportowy jest obowiązana wystąpić o jego wymianę niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 30 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji administracyjnej lub prawomocnego orzeczenia sądu stwierdzającego zmianę nazwiska albo sporządzenia aktu małżeństwa stwierdzającego zmianę nazwiska. W przypadku obywateli polskich przebywających za granicą termin ten wynosi 90 dni.

     

    Dokument paszportowy traci ważność:

    • z dniem zawiadomienia o jego utracie, zniszczeniu lub znalezieniu (zgodnie z art. 36. 1 ustawy, osoba, która utraciła dokument paszportowy lub której dokument paszportowy uległ zniszczeniu, jest  obowiązana niezwłocznie zawiadomić o tym organ paszportowy)
    • z dniem utraty obywatelstwa polskiego przez   posiadacza dokumentu paszportowego
    • z dniem śmierci jego posiadacza,
    • po upływie 60 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji administracyjnej lub prawomocnego orzeczenia sądu stwierdzającego zmianę następujących danych: nazwiska, imienia (imion), daty i miejsca urodzenia, płci, numeru PESEL albo sporządzenia aktu małżeństwa stwierdzającego zmianę nazwiska, a w przypadku małżeństwa zawartego przed konsulem lub organem zagranicznym - od dnia doręczenia odpisu aktu małżeństwa. W przypadku obywateli polskich przebywających za granicą termin ten wynosi 4 miesiące.

     

    Odmowa wydania, unieważnienie dokumentu paszportowego

    Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 13 lipca 2006 r. o dokumentach paszportowych, każdy obywatel polski ma prawo do otrzymania paszportu. Pozbawienie lub ograniczenie tego prawa może nastąpić wyłącznie w przypadkach przewidzianych w ustawie.

    Wydania dokumentu paszportowego odmawia się na wniosek (art. 17.1 ustawy):

    -  sądu prowadzącego przeciwko osobie ubiegającej się o dokument paszportowy postępowanie w sprawie karnej lub postępowanie w sprawie o przestępstwo skarbowe, postępowanie w sprawie nieletniego lub prowadzącego postępowanie cywilne;

    -   organu prowadzącego postępowanie przygotowawcze, organu postępowania wykonawczego w sprawie karnej, w tym o przestępstwo skarbowe, przeciwko osobie ubiegającej się o wydanie dokumentu  paszportowego.

     

    Dokument paszportowy podlega unieważnieniu (art. 38 ustawy):

    -     na wniosek sądu prowadzącego przeciwko posiadaczowi dokumentu paszportowego postępowanie w sprawie karnej lub postępowanie w sprawie o przestępstwo skarbowe, postępowanie w sprawie nieletniego lub prowadzącego postępowanie cywilne,

    -  na wniosek organu prowadzącego postępowanie przygotowawcze, organu postępowania wykonawczego w sprawie karnej, w tym o przestępstwo skarbowe, przeciwko posiadaczowi dokumentu paszportowego,

    -       jeżeli został wydany z naruszeniem przepisów ustawy.

    Unieważnienie i odmowa wydania dokumentu paszportowego następuje w drodze decyzji. Odwołanie od decyzji wydanej przez konsula w sprawie odmowy wydania lub unieważnienia dokumentu paszportowego składa się do ministra właściwego do spraw wewnętrznych  za pośrednictwem konsula. Pomimo istnienia przesłanek uzasadniających odmowę wydania dokumentu paszportowego konsul może wydać paszport tymczasowy w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem osoby ubiegającej się o dokument paszportowy. O wydaniu  paszportu tymczasowego konsul informuje organ, który wystąpił z wnioskiem o niewydawanie dokumentu paszportowego (art. 17. 2 ustawy).

     

    Utrata dokumentu paszportowego, zniszczenie

    Osoba, która utraciła dokument paszportowy lub której dokument paszportowy uległ zniszczeniu, jest obowiązana niezwłocznie zawiadomić o tym organ paszportowy, który dokument wydał lub organ paszportowy właściwy ze względu na miejsce pobytu osoby. Organ ten (za granicą - konsul) po przyjęciu zawiadomienia, ustaleniu tożsamości osoby i danych utraconego/zniszczonego dokumentu paszportowego - wprowadza do ewidencji paszportowej, a następnie przekazuje do centralnej ewidencji wydanych i unieważnionych dokumentów paszportowych  - informację, że dokument ten utracił ważność.

    Odnaleziony dokument paszportowy nie podlega zwrotowi osobie, której został wydany (art. 36. 2 ustawy). Jeżeli osoba odnalazła własny dokument paszportowy wcześniej zgłoszony jako utracony, jest obowiązana do jego zwrotu właściwemu miejscowo organowi paszportowemu. Obowiązek zwrotu dokumentu paszportowego następuje bez względu na to, czy osoba posiada już nowy dokument wydany w miejsce utraconego, czy też o wydanie nowego dokumentu nie występowała.

     

     

    VII.  Akty prawne regulujące problematykę paszportową

      

    Ustawa z dnia 13 lipca 2006 r. o dokumentach paszportowych (Dz. U. z 2016 roku,  poz. 758).

    Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 2010 r. w sprawie dokumentów paszportowych (Dz. U. Nr 152, poz. 1026, z późn. zm.).

    Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 15 lutego 2010 r. w sprawie ewidencji paszportowych i centralnej ewidencji (Dz. U. Nr  26, poz. 131). 

    Ustawa z dnia 25 czerwca 2015 r. Prawo konsularne (Dz. U. poz. 1274).

    Rozporządzenie Rady (WE) Nr 2252/2004 z dnia 13 grudnia 2004 r. w sprawie norm dotyczących zabezpieczeń i danych biometrycznych w paszportach i w dokumentach podróży wydawanych przez Państwa Członkowskie (Dz. U. L. 385/1).

    Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) Nr 444/2009 z dnia 28 maja  2009  r. zmieniające rozporządzenie Rady (WE) nr 2252/2004 w sprawie norm  dotyczących zabezpieczeń i danych biometrycznych w  paszportach i w dokumentach   podróży wydawanych przez Państwa Członkowskie (Dz. U. UE  L 142/1).

    Decyzja Przedstawicieli Rządów Państw Członkowskich Zebranych w Ramach Rady z dnia 25 czerwca 1996 r. w sprawie ustanowienia tymczasowego dokumentu podróży (Dz. U.  UE L  z dnia 6 lipca 1996 r.).

     

    Drukuj Drukuj Podziel się treścią: